Thủ tục phá sản rút gọn là cơ chế pháp lý đặc thù giúp doanh nghiệp, hợp tác xã lâm vào tình trạng mất khả năng thanh toán được giải quyết phá sản nhanh chóng, tiết kiệm thời gian và chi phí so với thủ tục phá sản thông thường. Trong bài viết dưới đây, cùng Luật sư ACC tìm hiểu chi tiết về trình tự, thủ tục và những lưu ý quan trọng khi thực hiện thủ tục này theo quy định.
Nội dung bài viết
1. Hướng dẫn thủ tục phá sản rút gọn chi tiết
Trình tự thực hiện thủ tục phá sản rút gọn được quy định tại Luật Phục hồi, phá sản 2025, bao gồm các bước cơ bản sau:
Bước 1: Nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản
Người có quyền nộp đơn theo quy định tại Luật Phục hồi, phá sản 2025 nộp đơn và hồ sơ kèm theo đến Tòa án nhân dân khu vực nơi doanh nghiệp, hợp tác xã có trụ sở chính. Tòa án tiếp nhận và kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ.
Bước 2: Tòa án thụ lý đơn và ra quyết định mở thủ tục phá sản
Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được đơn hợp lệ, Tòa án nhân dân phải ra quyết định mở hoặc không mở thủ tục phá sản. Đối với thủ tục rút gọn, thời gian này ngắn hơn đáng kể so với thủ tục thông thường (30 ngày). Quyết định mở thủ tục phá sản phải được gửi cho doanh nghiệp, hợp tác xã, chủ nợ và Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp.
Bước 3: Chỉ định Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản
Ngay sau khi ra quyết định mở thủ tục phá sản, Tòa án chỉ định Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản để thực hiện việc kiểm kê, quản lý tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán.
Bước 4: Kiểm kê tài sản và lập danh sách chủ nợ
Quản tài viên tiến hành kiểm kê tài sản, lập danh sách chủ nợ, danh sách người mắc nợ và niêm yết công khai tại trụ sở Tòa án, trụ sở doanh nghiệp, hợp tác xã. Thời gian thực hiện trong thủ tục rút gọn được rút ngắn so với thủ tục thông thường.
Bước 5: Hội nghị chủ nợ
Tòa án triệu tập Hội nghị chủ nợ để thông qua danh sách chủ nợ, phương án phục hồi hoạt động kinh doanh (nếu có) hoặc phương án phân chia tài sản. Trong thủ tục rút gọn, Hội nghị chủ nợ được tổ chức một lần duy nhất, không tổ chức lần thứ hai như thủ tục thông thường.
Bước 6: Ra quyết định tuyên bố phá sản
Sau khi có nghị quyết của Hội nghị chủ nợ, Tòa án ra quyết định tuyên bố doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản. Quyết định này có hiệu lực thi hành ngay và được gửi đến các cơ quan liên quan để thực hiện việc xóa tên doanh nghiệp, hợp tác xã khỏi sổ đăng ký.
2. Đối tượng áp dụng thủ tục phá sản rút gọn
Không phải mọi doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán đều được áp dụng thủ tục phá sản rút gọn. Căn cứ Luật Phục hồi, phá sản 2025, đối tượng áp dụng bao gồm ba nhóm chính. Nhóm thứ nhất là doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán do chính người đại diện theo pháp luật hoặc chủ sở hữu nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản. Trong trường hợp này, pháp luật ghi nhận sự tự nguyện của doanh nghiệp và tạo điều kiện giải quyết nhanh chóng. Nhóm thứ hai là doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán nhưng không còn tài sản hoặc tài sản chỉ đủ để thanh toán chi phí phá sản.
Khi đó, việc áp dụng thủ tục rút gọn giúp tránh kéo dài thời gian giải quyết mà không mang lại lợi ích thực tế cho chủ nợ. Nhóm thứ ba là doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán có tổng giá trị tài sản dưới 100 triệu đồng theo xác định của Tòa án nhân dân. Quy định này nhằm đơn giản hóa thủ tục đối với các chủ thể có quy mô tài sản nhỏ, giảm tải cho hệ thống tư pháp. Việc xác định đúng đối tượng áp dụng giúp các bên liên quan tránh mất thời gian, chi phí khi nộp đơn không đúng quy định.
3. Hồ sơ cần chuẩn bị khi thực hiện thủ tục phá sản rút gọn
Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ và hợp lệ là yếu tố quyết định đến việc Tòa án có thụ lý đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản rút gọn hay không. Căn cứ Luật Phục hồi, phá sản 2025, hồ sơ yêu cầu mở thủ tục phá sản bao gồm các tài liệu sau:
- Đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản theo mẫu quy định.
- Báo cáo tài chính của doanh nghiệp, hợp tác xã trong 03 năm gần nhất (nếu hoạt động chưa đủ 03 năm thì nộp báo cáo tài chính trong toàn bộ thời gian hoạt động).
- Bản kê khai chi tiết tài sản, địa chỉ của tài sản và danh sách chủ nợ, danh sách người mắc nợ.
- Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc Giấy chứng nhận đăng ký hợp tác xã.
- Các tài liệu chứng minh tình trạng mất khả năng thanh toán.
Lưu ý thực tế, đối với trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã không còn tài sản hoặc tài sản chỉ đủ thanh toán chi phí phá sản, người nộp đơn cần cung cấp tài liệu chứng minh tình trạng tài sản hiện tại, chẳng hạn như xác nhận của cơ quan thuế, ngân hàng hoặc biên bản kiểm kê tài sản. Đối với trường hợp tổng giá trị tài sản dưới 100 triệu đồng, cần có bảng kê tài sản chi tiết kèm theo giấy tờ chứng minh giá trị. Hồ sơ cần được nộp thành 02 bộ để Tòa án lưu giữ và gửi cho các bên liên quan. Việc thiếu sót hồ sơ là nguyên nhân phổ biến khiến Tòa án trả lại đơn, kéo dài thời gian giải quyết.
4. Chi phí thực hiện thủ tục phá sản rút gọn
Chi phí thực hiện thủ tục phá sản rút gọn bao gồm lệ phí nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản, chi phí cho Quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản và các chi phí khác liên quan đến việc kiểm kê, định giá, thanh lý tài sản. Theo quy định tại Luật Phục hồi, phá sản 2025 lệ phí nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản do người nộp đơn nộp theo quy định của pháp luật về án phí, lệ phí Tòa án.
Chi phí Quản tài viên được thanh toán từ giá trị tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán. Trong trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã không còn tài sản hoặc tài sản không đủ để thanh toán chi phí phá sản, ngân sách nhà nước sẽ chi trả các khoản chi phí này theo quy định. Việc xác định rõ các khoản chi phí ngay từ đầu giúp người nộp đơn chủ động về tài chính và tránh phát sinh tranh chấp không đáng có trong quá trình giải quyết.
5. Dịch vụ hỗ trợ thủ tục phá sản rút gọn tại Luật sư ACC
Việc thực hiện thủ tục phá sản rút gọn đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc về quy định pháp luật và kinh nghiệm thực tiễn trong quá trình làm việc với Tòa án, Quản tài viên và các bên liên quan. Sử dụng dịch vụ hỗ trợ tại Luật sư ACC mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho khách hàng:
- Tiết kiệm chi phí: Dịch vụ trọn gói giúp khách hàng tối ưu hóa các khoản chi phí phát sinh, tránh lãng phí do sai sót trong quá trình chuẩn bị hồ sơ và thực hiện thủ tục.
- Đội ngũ chuyên gia: Đội ngũ chuyên viên pháp lý có kiến thức chuyên sâu về Luật Phục hồi, phá sản 2025, am hiểu thực tiễn giải quyết tại Tòa án các cấp.
- Tư vấn chuyên sâu: Khách hàng được tư vấn chi tiết về điều kiện áp dụng, lựa chọn phương án tối ưu và đánh giá rủi ro pháp lý trước khi quyết định nộp đơn.
- Hỗ trợ toàn diện: Từ khâu soạn thảo hồ sơ, nộp đơn tại Tòa án, làm việc với Quản tài viên cho đến khi nhận được quyết định tuyên bố phá sản, khách hàng được đồng hành xuyên suốt quá trình.
6. Câu hỏi thường gặp
Thời gian giải quyết thủ tục phá sản rút gọn là bao lâu?
Thời gian giải quyết thủ tục phá sản rút gọn ngắn hơn đáng kể so với thủ tục thông thường. Tòa án ra quyết định mở hoặc không mở thủ tục phá sản trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đơn hợp lệ. Tổng thời gian giải quyết phụ thuộc vào tình hình tài sản và sự hợp tác của các bên, nhưng thường không kéo dài như thủ tục thông thường.
Ai có quyền nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản rút gọn?
Theo quy định tại Luật Phục hồi, phá sản 2025, người có quyền nộp đơn bao gồm chủ nợ không có bảo đảm, chủ nợ có bảo đảm một phần, người lao động, công đoàn cơ sở, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, chủ doanh nghiệp tư nhân, thành viên hợp danh, cổ đông công ty cổ phần và các chủ thể khác theo quy định.
Doanh nghiệp có tài sản trên 100 triệu đồng có được áp dụng thủ tục phá sản rút gọn không?
Có. Nếu doanh nghiệp mất khả năng thanh toán do chính người đại diện theo pháp luật hoặc chủ sở hữu nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản thì vẫn được áp dụng thủ tục phá sản rút gọn mà không phụ thuộc vào tổng giá trị tài sản. Quy định này nhằm khuyến khích doanh nghiệp chủ động giải quyết tình trạng mất khả năng thanh toán.
Thủ tục phá sản rút gọn là giải pháp pháp lý hiệu quả giúp doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán giải quyết nhanh chóng tình trạng tài chính, giảm thiểu chi phí và thời gian so với thủ tục thông thường. Để đảm bảo quyền lợi hợp pháp và thực hiện đúng quy định, quý khách hàng vui lòng liên hệ Luật sư ACC để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ thực hiện thủ tục một cách chuyên nghiệp, nhanh chóng.
